Gem identification guide · සිංහල
මැණික් ටෝච් එකකින් මැණිකක් පරීක්ෂා කරන හැටි: සුදු, කහ සහ UV එළිය
How to check a gem with a gem torch: white, yellow and UV light
Sujani Jewellers, කඩවත · යාවත්කාලීන කළා
මැණික් ටෝච් එකක් කියන්නේ තද, පටු එළි කදම්බයක් ගල හරහා යවලා ගල ඇතුළ බලන්න හදපු උපකරණයක්. සුදු එළියෙන් ගලේ පැහැදිලි බව සහ ඉරිතැලීම් බලනවා. කහ එළියෙන් ගෙවුඩ සහ රළු ගල්වල ඇතුළත පාට බලනවා. UV එළියෙන් ප්‍රතිදීප්තිය (fluorescence) බලනවා.
සාමාන්‍ය ටෝච් එකක එළිය පැතිරෙන නිසා ගල මතුපිටින් දිලිසෙනවා විතරයි, ඇතුළ පෙනෙන්නේ නැහැ. මැණික් ටෝච් එකේ කුඩා තුඩ (nozzle) ගලට තද කරලා අල්ලන්න පුළුවන් නිසා එළිය කෙළින්ම ගල ඇතුළට යනවා.
එළි තුන භාවිතා කරන්නේ කුමකටද
| එළිය | භාවිතය |
|---|---|
| සුදු එළිය (White) | කැපූ ගල්වල පැහැදිලි බව, ඉරිතැලීම්, ඇතුළත ලකුණු සහ සැබෑ පාට බැලීමට |
| කහ එළිය (Yellow) | ගෙවුඩ, රළු කොරන්ඩම් සහ තද පාට ගල් ඇතුළ බැලීමට. කිරි පැහැයෙන් එළිය අඩුවෙන් විසිරෙනවා |
| UV එළිය (365nm) | ප්‍රතිදීප්තිය බැලීමට. රතු මැණික්, කහ පුෂ්පරාග, සමහර කෘත්‍රිම ගල් වෙන් කරගැනීමට |
එළි තුනම තියෙන, නැවත ආරෝපණය කළ හැකි මැණික් ටෝච්: මැණික් ටෝච් (Gem Torch) →
සුදු එළියෙන් ගල ඇතුළ බලන පිළිවෙළ
- ගල රෙදි කැබැල්ලකින් පිහදාගන්න. ඇඟිලි සලකුණු සහ දූවිලි ඇතුළත ලකුණු වගේ පෙනෙන්න පුළුවන්.
- අඳුරු හෝ අඩු එළියක් තියෙන තැනකට යන්න.
- ටෝච් එකේ තුඩ ගලේ පැත්තකට (girdle) හෝ යටට තද කරලා අල්ලන්න.
- ගල හෙමින් කරකවමින් හැම දිශාවකින්ම බලන්න. එක දිශාවකින් නොපෙනෙන ඉරිතැලීමක් තව දිශාවකින් දිලිසෙනවා.
- අවශ්‍ය නම් 10x ලූපයක් එක්ක බලන්න.
බලන්න ඕනේ දේවල්: මතුපිටට එන ඉරිතැලීම් (ගලේ ශක්තිය අඩු කරනවා), වලාකුළු වගේ කිරි පැහැති කොටස්, පාට එක තැනකට එකතු වෙලාද නැත්නම් ගල පුරාම තියෙනවාද යන්න, සහ සේද ඉඳිකටු.
කහ එළිය: ගෙවුඩ සහ රළු ගල් සඳහා
කිරි පැහැති ගෙවුඩ ගලකට සුදු එළිය දැම්මාම එළිය ගල ඇතුළේ විසිරිලා මුළු ගලම සුදු පාටින් දිලෙනවා. එතකොට ඇතුළ පෙනෙන්නේ නැහැ. කහ එළිය අඩුවෙන් විසිරෙන නිසා ගලේ ඇතුළත පාට සහ ව්‍යුහය වඩා හොඳින් පෙනෙනවා. රත්නපුර ප්‍රදේශයේ ගෙවුඩ වෙළෙන්දන් කහ එළිය තියෙන ටෝච් භාවිතා කරන්නේ ඒ නිසයි.
පැරණි ක්‍රමයට භාවිතා කළේ ෆිලමන්ට් බල්බ. දැන් කහ LED තියෙන ටෝච්වලින් ඒ එළියම, අඩු රස්නයක් සහ දිගු බැටරි කාලයක් එක්ක ලැබෙනවා.
UV එළිය: 365nm සහ 395nm අතර වෙනස
මැණික් පරීක්ෂාවට සම්මත දිගු තරංග UV එළිය 365nm. එය ඇහැට පෙනෙන්නේ ඉතා අඩුවෙන් නිසා ගලෙන් දිලෙන පාට පැහැදිලිව පෙනෙනවා. 395nm ටෝච්වලින් දම් පාට එළියක් ඇහැට පෙනෙන නිසා, ඒ දම් පාට ගලේ ප්‍රතිදීප්තිය වසා දමනවා. මැණික් සඳහා ටෝච් එකක් ගන්නකොට UV එක 365nm ද කියලා බලන්න.
- රතු මැණික (Ruby): බොහෝවිට තද රතු පාටින් දිලෙනවා.
- ලංකාවේ කහ පුෂ්පරාග: බොහෝවිට තැඹිලි හෝ ඇප්‍රිකොට් පාටින් දිලෙනවා.
- නිල් මැණික: යකඩ අඩංගු නිසා බොහෝවිට දිලෙන්නේ නැහැ.
- ස්පිනල් (රතු, රෝස): බොහෝවිට රතු පාටින් දිලෙනවා.
ආරක්ෂාව: UV එළිය කෙළින්ම ඇස්වලට අල්ලන්න එපා. දිගු වේලාවක් වැඩ කරනවා නම් UV ආරක්ෂිත කණ්ණාඩි භාවිතා කරන්න.
ගලේ සැබෑ පාට බලන්නේ කොහොමද
ටෝච් එකෙන් බලන්නේ ගල ඇතුළ. ගලේ පාට තීරණය කරන්න ඕනේ ගලේ මුහුණත (table) දෙසින්, දිවා එළියට සමාන සුදු එළියක් යටතේ. කහ පැහැති එළියක් යටතේ රතු සහ කහ ගල් ඇත්තට වඩා ලස්සනට පෙනෙනවා, නිල් ගල් අඳුරු වෙනවා. ඒ නිසා එකම ගල කඩේ ඇතුළේ සහ එළියේ වෙනස් විදිහට පෙනෙන්න පුළුවන්.
- ගල සුදු කඩදාසියක් හෝ සුදු තැටියක් මත තියලා බලන්න.
- උදේ 10 සිට දහවල් 2 දක්වා, සෙවණේ දිවා එළිය හොඳම එළියයි.
- ඇතුළේ වැඩ කරනවා නම් දිවා එළියට සමාන (5500K–6500K) මේස ලාම්පුවක් භාවිතා කරන්න.
- ගල කරකවලා දිශා කිහිපයකින් බලන්න. පාට වෙනස් වෙන ගල් (colour change) එළි දෙකක් යටතේ බලන්න.
මැණික් බැලීමට සුදුසු මේස ලාම්පු: මේස ලාම්පු (Table Lamps) →
ටෝච් එකක් තෝරාගන්නකොට බලන්න ඕනේ දේවල්
- එළි වර්ග: සුදු විතරක්ද, නැත්නම් සුදු, කහ සහ UV තුනමද.
- UV තරංග ආයාමය: 365nm.
- තුඩ (nozzle): කුඩා ගල්වලට පටු තුඩක්, රළු ගල්වලට පළල් තුඩක්.
- බැටරිය: නැවත ආරෝපණය කළ හැකිද, එක ආරෝපණයකින් කොච්චර වෙලා වැඩ කරනවාද.
- වගකීම (warranty) සහ අලුත්වැඩියා සේවය ලංකාවේ තියෙනවාද.
නිතර අසන ප්‍රශ්න
මැණික් ටෝච් එකයි සාමාන්‍ය ටෝච් එකයි අතර වෙනස මොකක්ද?+
මැණික් ටෝච් එකේ තද, පටු එළි කදම්බයක් සහ ගලට තද කර අල්ලන්න පුළුවන් කුඩා තුඩක් තියෙනවා. ඒ නිසා එළිය ගල ඇතුළට යනවා. සාමාන්‍ය ටෝච් එකක එළිය පැතිරෙන නිසා ගල මතුපිට විතරයි දිලිසෙන්නේ.
ගෙවුඩ බලන්න කහ එළිය භාවිතා කරන්නේ ඇයි?+
කිරි පැහැති ගෙවුඩ ගලක සුදු එළිය තදින් විසිරෙන නිසා ඇතුළ පෙනෙන්නේ නැහැ. කහ එළිය අඩුවෙන් විසිරෙන නිසා ගලේ ඇතුළත පාට සහ ව්‍යුහය වඩා පැහැදිලිව පෙනෙනවා.
මැණික් සඳහා හොඳ 365nm UV ද, 395nm UV ද?+
365nm. එය ඇහැට පෙනෙන දම් එළිය අඩුවෙන් නිකුත් කරන නිසා ගලේ ප්‍රතිදීප්තිය පැහැදිලිව පෙනෙනවා. 395nm එළියේ දම් පාට ප්‍රතිදීප්තිය වසා දමන්න පුළුවන්.
